Sữa thực vật đang ngày càng được ưa chuộng bởi nhiều lý do và một số người bắt đầu sử dụng chúng để thay thế cho sữa bò. Nếu là một trong số đó, chắc hẳn bạn vẫn đang tự hỏi liệu hàm lượng dinh dưỡng trong sữa thực vật có bằng sữa bò hay không? – đặc biệt khi bạn là người đảm nhiệm trong trách mua sắm và cân bằng dinh dưỡng cho cả gia đình. 

Các chuyên gia cũng đang đặt câu hỏi tương tự. Bài viết này cho thấy rằng các sản phẩm làm từ thực vật không nên được xem là một sự thay thế hoàn toàn cho sữa bò. Bởi vì thật sự rất khó để có thể đánh bại hàm lượng dinh dưỡng cao có trong các sản phẩm sữa động vật như sữa tươi và sữa chua.

Phát hiện này đã tạo nên mối lo ngại rằng nếu mọi người thay thế hoàn toàn sữa động vật sang sữa thực vật, họ có thể làm mất đi một số chất dinh dưỡng thiết yếu trong chế độ ăn uống của bản thân. Điều này vô cùng quan trọng đối với trẻ nhỏ đang ở lứa tuổi phải phụ thuộc vào hàm lượng dinh dưỡng cao từ sữa bò để phát triển cao lớn và khỏe mạnh.

Tại sao mọi người đang dần chuyển sang sữa thực vật?

Bạn có thể chọn chuyển sang sữa thực vật nếu bạn ăn chay, cơ thể người không dung nạp được đường sữa hoặc dị ứng với các chất đạm có trong sữa động vật. Trên các kệ siêu thị giờ đây đang được xếp rất nhiều các loại sữa thực vật để bạn có thể tha hồ lựa chọn – đậu nành, dừa, gạo, các loại hạt, yến mạch, thậm chí là cây gai dầu.

Tuy nhiên, việc tìm ra sản phẩm có hàm lượng dinh dưỡng lớn như trong sữa động vật là yêu cầu khá cao. Ngoài việc cung cấp năng lượng, đạm và chất béo, các sản phẩm từ sữa bò còn cung cấp hơn một nửa nhu cầu canxi hàng ngày của cơ thể và một loạt các khoáng chất và vitamin khác.

Sữa thực vật có thể là một sự lựa chọn hữu ích nhưng hàm lượng dinh dưỡng của chúng như thế nào?

Mục tiêu của bài viết này nhằm so sánh thành phần dinh dưỡng của sữa động vật và sữa thực vật, đồng thời nêu thêm các vấn đề liên quan đến chế độ ăn khi chọn sữa thực vật.

Các tác chuyên gia đã so sánh thành phần sữa bò ( tách kem, 1% chất béo, 2% chất béo và nguyên chất) và 17 sản phẩm sữa thực vật bao gồm 5 nhãn hiệu sữa đậu nành, 5 sữa hạnh nhân, 3 sữa dừa, 2 sữa hạt điều, 1 sữa gạo và 1 sữa từ cây gai dầu.

Trong số các loại sữa thực vật, sữa đậu nành có nhiều đạm nhất

Kết quả cho thấy các loại sữa thực vật rất đa dạng về hàm lượng dinh dưỡng, ngay cả trong số các nhãn hiệu làm từ cùng 1 loại thực vật. Cụ thể, hàm lượng đạm có trong sữa thực vật có thể bằng 5% đến 100% so với hàm lượng đạm trong sữa bò.

Trong số các loại sữa thực vật, sữa đậu nành có hàm lượng đạm trung bình cao nhất, gấp đôi so với loại sữa có hàm lượng đạm đứng thứ nhì là hạnh nhân, cùng với sữa gạo trong bài nghiên cứu.

Có thể xem xét chất lượng protein từ khả năng cung cấp các axit thiết yếu – những chất cơ thể con người không thể tự tạo ra mà cần phải hấp thụ qua quá trình tiêu hóa. Các nghiên cứu cho thấy protein sữa bò là nguồn cung cấp các axit amin thiết yếu tốt hơn sữa thực vật. Các tác giả viết rằng trong số các loại sữa thực vật được nhắc đến trong bài viết, sữa đậu nành có chất lượng protein cao nhất.

“Sự khác biệt trong công thức pha trộn giữa các thương hiệu đã tạo nên sự đa dạng quá lớn trong thành phần dinh dưỡng của các loại sữa thực vật, ngay cả những loại sữa cùng làm từ một giống thực vật.” - Chalupa-Krebzdak et al, 2018.

Sữa thực vật Vegemil Hàn Quốc

Sữa thực vật có thể giúp kiểm soát tốt mức cholesterol trong cơ thể

Chất béo rất quan trọng trong việc hấp thụ năng lượng, các axit béo thiết yếu và vitamin tan trong chất béo. Mặc dù sữa bò có hàm lượng chất béo bão hòa có có khả năng gây hại, WHO cho biết chưa tìm thấy mối liên hệ nào giữa việc uống sữa bò và bệnh tim – có lẽ bởi vì hàm lượng dinh dưỡng trong các sản phẩm làm từ sữa bù đắp được tác động của các chất béo bão hòa.

Ngoại trừ sữa dừa, sữa đậu nành và các loại sữa thực vật khác có xu hướng chứa ít chất béo bão hòa và nhiều chất béo không bão hòa hơn sữa bò. Điều này có thể giảm nồng độ cholesterol xấu (LDL-cholesterol) có trong máu, một trong những yếu tố dẫn đến bệnh tim. 

Các loại sữa thực vật có thể có lợi cho sức khỏe theo nhiều khác nhau. Sữa yến mạch có chứa chất xơ hòa tan cũng giúp làm giảm hàm lượng cholesterol xấu, trong khi sữa hạnh nhân giàu vitamin E, một loại vitamin hòa tan trong chất béo giúp bảo vệ tế bào khỏi tác hại của các gốc tự do là nguyên nhân của ung thư và bệnh tim.

Các loại sữa thực vật thường có nhiều năng lượng hơn sữa bò

Carbohydrate cung cấp năng lượng cho cơ thể, nếu tiêu thụ quá nhiều sẽ dẫn đến béo phì. Trong bài đánh giá, các tác giả đã phát hiện ra hàm lượng carbohydrate của các loại sữa thực vật rất đa dạng. Nhìn chung, mức năng lượng trong sữa thực vật cao hơn sữa bò. Trong các loại sữa thực vật, hầu hết năng lượng được cung cấp dưới dạng carbohydrate và đường – nghĩa là chúng không phải là sự lựa chọn tốt nếu như bạn đang cố gắng giảm lượng đường trong máu.

Sữa bò có thể là nguồn cung cấp canxi tốt hơn so với sữa thực vật

Canxi cần thiết cho các mạch máu, cơ và dây thần kinh hoạt động bình thường, đồng thời giúp răng và xương khỏe mạnh.

Các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng sữa thực vật bổ sung canxi thường chứa lượng canxi tương tự hoặc thậm chí nhiều hơn sữa bò. Tuy nhiên, cơ thể không thể hấp thụ canxi từ sữa thực vật tốt như canxi có tự nhiên trong sữa bò. Canxi được thêm vào trong sữa thực vật thường sẽ đóng cặn và kể cả khi các sản phẩm được lắc trước khi tiêu thụ, canxi có thể không hòa tan đủ để được hấp thụ một cách tối ưu nhất.

Mặt khác, các tác giả viết rằng sữa bò có chứa lactose giúp tăng mức sinh khả dụng của canxi.

Sữa thực vật có thể chứa các chất phản dinh dưỡng

Cũng như các chất dinh dưỡng hữu ích, thực vật có chứa các hợp chất hoạt tính sinh học có thể can thiệp vào việc cơ thể hấp thụ chất dinh dưỡng khi ta uống sữa làm từ chúng. Các chất này được gọi là chất phản dinh dưỡng bao gồm axit phytic, oxalate làm giảm khả năng hấp thụ canxi, lectin ức chế khả năng hấp thụ glucose và saponin cản trở việc tiêu hóa protein.

Nếu bạn chuyển sang sữa hạt, hãy tìm ăn thêm những loại thực phẩm khác

Các tác giả kết luận rằng sữa thực vật có thể mang lại một số lợi ích cho sức khỏe. Ví dụ, giúp kiểm soát mức cholesterol trong máu. Tuy nhiên, từ góc độ dinh dưỡng, điều quan trọng là tránh nghĩ đến việc dùng sữa thực vật như là một lựa chọn thay thế hoàn toàn cho sữa bò.

Vì vậy, nếu bạn chọn uống sữa thực vật thay vì sữa bò, hãy nhớ điều chỉnh lại chế độ ăn uống để không bỏ mất các chất dinh dưỡng quan trọng từng có trong sữa bò. Điều này đặc biệt quan trọng khi bạn mua sữa cho trẻ em, bởi vì nhiều trẻ em ăn được ít các món ăn hơn người lớn.

Nguồn: https://www.yogurtinnutrition.com/replacing-cows-milk-with-plant-based-milks-make-sure-you-check-out-their-nutrient-content/

Dịch bởi Tèobokki